Euskarazko hedabideen ahotsa

Krisi garaia zein komunikabideek bizi duten egoera malkartsua kontuan izanik, euskarazko hedabide pribatuek, erakunde publikoei konpromesu handiagoa eskatu diete etorkizunera begira. Izan ere, egoera hauen aurrean, euskarazko hedabideak lagundu beharrean, laguntzak murriztu baitituzte. Beraz, konpromesuen artean, laguntza ekonomiko gehiago eta publizitatea areagotzea aldarrikatu dute.

Euskal Herriko 80 hedabide baino gehiagok parte hartu zuten Donostian, otsailaren 15ean izandako bilkura edota eskaera honetan eta besteak beste, bertan izan ziren, BERRIA, Argia, Goiena, Entzun!, Topagunea, Bilbo Hiri Irratia, Gaztezulo, Euskal Irratiak, Sustatu.com, Zuzeu.com. , Hamaika Telebista zein Antxeta Irratiaren hainbat ordezkari.

Jasone Mendizabal Topaguneko lehendakariak hartu zuen hitza deialdian, azpimarratuz, euskarazko hedabideek sektore zabal eta bizi bat betetzen dutela euskal gizartean eta hau ere, industria sektore gisa hartu beharrekoa dela. Era berean, adierazi zuen, euskarazko hedabideak euskararen normalizaziorako eragile nagusietakoak direla eta beraz, hauek ez direla baztertu behar. Diru laguntzak jasotzen dituztela onartu zuen, baina ez beti. Beraz, normalizazio baten alde egiten dute, merkatu parametro hutsetan bizirik irauterik ez dutelako eta funtzio publiko ordezkaezina betetzen dutelako.

Beraz, guzti honekin bat egitekotan naiz, gaurkoan. Agerian baitago, euskarazko hedabideek gizartean duten eragina eta nola ez, euskararen normalizazioan.

Badator Herri Urrats!

Maiatzaren 8an izango da Senperen, Ipar Euskal Herriko ikastolen aldeko festa. Aurten eguraldiaren aldetik zorte handiagoa izatea espero dute. Joan den urtean euriak jaia zeharo zapuztu baitzuen. Honen aurrean, Seaska elkarteko zuzendariak, eskerrak eman ditu aurreko urtean jasotako ekarpenengatik, baina ekarpen horiek urterokoak izan behar direlakoan dago eta ez euriak egindako sarraskagatik soilik, honela irakasle gehiago izateko aukera egongo baita.

Berri Txarrak taldea arduratu da aurtengo Herri Urratsen kantaz, non Sustrai Colina bertsolariaren hitzak bildu diren eta era berean, Izate taldeko Claire Lacarren koruak. Gorka Urbizuk, Berri Txarrakeko abeslariak esandakoaren arabera, kanta erraza bezain indartsua da, honelako pasarteak dituelarik : “ Laku bat munduan amets egiteko. Mundu bat lakuan Itxaso izateko”.

Festaren irudia eta leloa Abadiñoko Di-Da komunikazio enpresak sortu du. Leloa “laku bat munduan” izango da eta honen zein irudiaren bidez aditzera eman nahi izan da, Senperek euskararekiko duen konpromesua. Era berean, euskara oraindik ere erabiltzen ez duten pertsonei deia egin zaie hizkuntzari aukera bat eman diezaioten.

Berbaizu Euskara Elkartea

Gaurkoan blog, zein elkarte baten berri ematera noakizue, Berbaizu Euskara Elkartearena hain zuzen ere. Elkarte honek euskararekiko lotura zuzena du eta bere eginkizunak euskara, mantentzea, zabaltzea sustatzea zein indartzea dira. Egoitza Deustuko Ramón y Cajal kaleko 42 zenbakian dago, baina bertara gerturatzeko aukerarik ez duenarentzat, interneten www.berbaizu.org helbidean, euren bloga ikusgai dago.

 Bloga aztertzen ohartu naiz Deustuko euskararen erabileran gaineko kezka handia duela elkarteak baina era berean, beste hainbat informazio erakargarri ikusi ahal ditugu Deustuko auzoarekin zerikusirik ez dutenak.

Esaterako, Euskarazko hedibedeen inguruko editorial bat irakur daiteke, non azpimarratzen da,  azken 30 urteetako abaroan egin dela biderik emankorrena euskarazko hedabideei begira. Gaur egun 400.000tik gora biztanlek kontsumitzen diztuztelako euskarazko hedabideak, 2008an Eusko Jaurlaritzak egindako ikerketa baten arabera. 

Aurkitu dudan beste argitalpen interesgarri eta bitxi bat izan da, Cadaqueseko L´Estable jatetxearen ingurukoa. Bertan eguneko menua zein jakien karta, euskaraz aurkitzen baitugu! Honen aurrean, Berbaizuk aldarrikatzen du, ea nola den posible Gironako kostaldean euskara aurkitzea jatetxeetako menuetan eta Euskal Herrian ez. 

Baina beste hainbat albiste interesgarri aukituko dituzue blog honetara sartuz gero eta era berean, Berbaizu elkarteak aurrera eramandako hainbat ekintzaren berri izango duzue, besteak beste, sagardotegietara egindako irteerak, lehiaketak, bertso saioak, sari banaketak… Beraz, zer esanik ez dago, bertara sartzera animatu eta gozatu euskarazko informazio berezi hauetaz.

 

 

Euskara burtsa arlora zabalduz

Euskarak garapen handi izan du urteetan zehar eta emandako aurrerapausuen artean, euskara alor guztietara zabaltzea bilatzea izan da hainbat urtetan. Honen adibide dira, Hiztegi Batua, Euskalterm, Oinarrizko Hiztegi Juridikoa, EITBren glosarioa, EHUren Terminologia Datu-Basea, Zuzenbide Hiztegia (Deustu), Administrazio Sanitarioko hiztegia, Psikopatologiako hiztegia, Medikuntza hiztegi terminologikoa… bezalako terminologia hiztegiak.  Hauen bidez jakin dezakegu, euskararen erabilera nolakoa izan behar den lan esparruaren edota arlo ezberdinen arabera.  Ez baitira termino berdinak erabiltzen komunikabideetan edo medikuntza zein zuzenbidean.

Hala ere, aro batzuk bigarren maila batean geratu dira garapen prozesu honen barnean, besteak beste,  burtsa gaineko informazio egokia ematerako orduan. Baina gaurkoan, arazo honi aurre egieko irtenbidea zabaltzen dizuet. Izan ere,  EITBko euskararen sailak hainbat aholku agitaratu baititu burtsaren gaineko informazioa argitaratzerako orduan praktikan jarri ahal izateko. Artikuluan egitura baliagarriak azaltzeaz gain, ohiko akatsak nola zuzendu erakusten dute.

Aholkuen artean indize eta baloreen aipua dugu. Bertan irakur daiteke, indize eta baloreen izenak izen nagusiak direla: Ibex 35, Nikkei, Dow Jones, Nasdaq, NH Hoteles, Telefónica Móviles, Vallermoso, ENAGAS. Horrenbestez, artikulu barik deklinatu behar ditugula, era honetan: Ibex 35, Ibex 35ek, Ibex 35i, Ibex 35en...Indize batzuen izenean etiketa moduko bat ageri dela ere aipatzen da, indizea zein arlori dagokion azaltzeko: Ibex-Finantzak, Ibex-Baliagarriak, Ibex-Industria eta Besteak. Halako izenak honela deklinatzen dira:Ibex-Finantzetakoa bost puntu igo da, edota Ibex-Baliagarrietakoak bost puntu galdu du.

Hala ere, hauetaz gain beste hainbat aholkuren berri eman digute EITBn eta beraz, idatzitakoari erreparatzea gomendatzen dut, maiz komunikazioaren arloan burtsak ere garrantzia baitu.

EHEk manifestazio nazionala deitu du Otsailaren 12rako

Euskal Herrian Euskaraz-ek manifestaldi nazionala deitu du otsailaren 12rako. Manifestaldia Donostiako Bulebarretik aterako da arratsaldeko 17:00etan “Sasi guztien gainetik, euskaldun eta burujabe!” lelopean.

Bestalde, urtarrilaren 28an, hainbat euskaltzalek eta norbanakok EHEk Otsailaren 12rako deitutako martxari babesa agertu zioten eta manifestazioan parte hartzeko deia zabaldu zuten Miramarren egindako agerraldian. Bertara gerturatu ziren besteak beste, Jose Luis Alvarez Enparantza Txillardegi- hizkuntzalari eta idazlea, Gotzon Barandiaran idazlea, Xabier Mikel Errekondo Usurbilgo alkatea, Igone Lamarain EHEko kidea, Joseba Alvarez ezker abertzaleko kidea, Jose Mari Agirretxe Porrotx pailazoa eta Iban Arregi BERRIA Taldeko ordezkaria. Baina 500 bat pertsona izan dira deialdiari atxikimendua eman diotenak.

Agerraldian, EHEko kide Igone Lamarainek eta Gotzon Barandiaran idazleak hartu dute hitza, esanez, euskarak lehentasuneko estatusa behar duela Euskal lurralde guztietan. Bestalde, EHEk Manifestaldia eta gero Txillardegiri egingo dion omenaldia gogoratu dute. Izan ere, EHEen sortzaileetariko bat izan baitzen Txillardegi eta herri mugimendu zein euskalgintzan lan fina egindakoa.

“Izan, egin, eragin. Euskal Herrian Euskaraz”

“Izan, egin, eragin. Euskal Herrian Euskaraz”  izenarekin argitara emango da ostegun honetan, Otsailaren 3an, Euskal Herrian Euskaraz erakundearen dokumentala. “Izan, egin, eragin. Euskal Herrian Euskaraz” lana erakundearen 30. Urteurrena dela medio egin dute eta osteguneko lehen emanaldiaren hitzordua 19:00etan izango da Bilboko Burtsa eraikinean.

EHEk 2009ko azaroaren 4ean 30 urte bete zituen. Txalotzeko lana egin du herri mugimenduko eragile euskaltzale honek 1979an Lesakako zinema aretoan zenbait euskaltzale bildu eta herri euskaldun bat sortzearen borondatea agertu zutenetik. Hala ere, bide luze horretan, hainbat euskaltzalek parte hartu dute, EHEko kideez gain eta horregatik, dokumentalean hauetariko askoren bizipenak eta gogoetak biltzen ditu. Honela, iragana zein etorkizuna batu dituzte egindako lanaren islara gisa. 

Gauzak horrela, EHEk deialdi hau zabaldu nahi die eusklatzale talde zein norbanakoei eta nola ez, euskararekiko konpromesua duen orori. Ikuskizuna eta gero zuzendaria egongo da bertan hitzaldi txiki bat eskeiniz ondoren, luntx bat presta da ere. Beraz, solasaldi paregabea izango da euskararen inguruko hausnarketa egiteko. Animatu eta gerturatu Bilboko Burtsa eraikinera!

Hemen duzue dokumentala ikusgai

 

http://euskalherrianeuskaraz.org/index.php/multimedia

Badator 17. Korrika

Apirilaren 7an hasiera emango zaio aurtengo 17. Korrikari Trebiñun, AEK-ren antolakuntzapean. Euskararen aldeko lasterketa erraldoiak bukaera izango du Donostian, lehenik ibilbide luze bat egin eta gero, 11egunez gau eta egun ibiliko baita euskal jendartea, korrikak aurrera eramandako apustuari aurre eginez Euskal Herri osoan zehar.  “Maitatu, ikasi, ari...euskalakari” leloa da aurten AEK-k aukeratetutakoa 2000 kilometroz Euskal Herrian zabaldu dadin, eta Gose taldeari egokitu zaio Korrika 17ren doinua sortzea. 

Korrikaren hasieratik eta amaierara heldu arte, lekukoa eskuz esku pasatuz joango da korrikalarien artean, eta aurten ere, urtero bezela, lekuko horren barruan euskaldun ezagun batek irakurriko duen mezua joango da, momentu horretararte sekretupean mantenduz. 

Korrikak eta AEK-k Euskaltzaindia omenduko dute aurten bere sorreratik 1968an, euskararen egitura linguistikoa eta gramatikala eraikitzen aritzeagatik, baita euskara batuaren arauak zehaztu izanagatik. 

Betidanik AEK-k hainbat egitasmo aurrera eraman ditu eta haien artean kultura bultzatzea dago, beraz, aurten korrika kulturalaren egitasmoa martxan jarri dute zenbait berrikuntzekin. Izan ere, Euskalaklip eta Euskalaketa lehiaketak egingo baitira, beste hainbat ekimenekin batera. Euskalaklipa bideo-laburren lehiaketa izango da eta aldiz, Euskalaketa bakarrizketena. Beste ekintzen artean aurkitzen dira, SEKULA BAI (Antzerkia eta Kabareta nahasten dituen lana. Estreinaldia: Bilbon, Alhondigako Auditoriumean, otsailaren 17an), HURA EZ DA LEKUA (Poesia, musika, pintura eta antzerkia biltzen dituen ikuskizuna. Estreinaldia: Errenterian, Errenteria Hiria Kulturgunean, otsailaren 24an), HILEZINAK (Antzerkia. Estreinaldia: Mungian, Olalde aretoan, martxoaren 4an), GOSE (Musika. Emanaldiak: Aizoain-Iruñea, Bilbo, Miarritze, Trebiñu eta Donostian), BIRIBILKETA, Luma Beltza (Koldo Amestoy ipuin kontalaria. Estreinaldia: Luhoson, Harri-Xuri antzokian, martxoaren 12an), ONGI ETORRI PUPU TA LORE (Pirritx, Porrotx eta Marimotots pailazoak. Emanaldiak: Igorre, Zangoza, Errenteria, Izpura eta Arabako Errioxan), XENTIMORIK GABE (Antzerkia eta musika) eta LARRIA, KUTSAKORRA,  MENDEBALEKOA – LKM (Antzerkia). 

Azkenik, aipatzekoa da Korrikan laguntzaile izateko aukera ezberdinak daudela eta hemendik ere deialdia egiten dugula laguntza hoietan parte hartzera. Hemen doakizue informazio osagarria: 

http://www.korrika.org/?page_id=169

http://www.korrika.org/?cat=8

 

Amaiurren azken agurra Kukutza gaztetxean

Azken agurra eman zieten Amaiur taldeko kideek haien entzule fidelei aurreko larunbatean, urtarrilaren 15ean kukutzako gaztetzean. 2002an sortu zen taldea eta hasieratik euren musika propioa landu zuten beste hainbat abesti ezagunekin batera. 2003an erromeriak eskeiniz eman zuten urtea eta urte berean, abeslari aldaketa egin eta egun ezaguna den Naroa Gaintza taldean parte hartzera pasa zen. Urtetan zehar gure herriko plazak alaitu zituzten eta 2006an Ikasle eguneko abestia grabatzeko aukera ere izan zuten; Urtez Urte Tantaz Tanta kantuarekin.

Betiko martxan jarraitu dute asteburu honetararte, erromeriak eskeiniz eta nola ez, jende mordía eurenganatuz, beti ere lema berdina aurrera eramanez: indarra, jaia, dantza eta borroka. Aldarrikapena, ohiua, Euskal Herriak arlo guztietan bizi dituen bidegabekeriak salatu dituzte, hizkuntza eskubideak defendatuz eta herri mugimendua jorratuz. 

Egindako lanagatik eta euskararen alde burututako borroka fina direla medio, nik ere, esparru txiki honetatik azken txaloa eskeintzen diet Amaiurreko oraingo eta iraganeko taldekide guztiei.

Euskararekin ere aurrera begira

Gaurtik eta otsailerarte, Euskarari txoko berezia eskeiniko diot nire blogean. Gauzak honela, euskararen munduarekin zerikusia duten gaiak jorratu nahi ditut edota behintzat, euskara bultzatzeaz arduratzen diren proiektuen berri eman nahiean nabil, Euskara baita gure hizkuntza, Euskal Herriko hizkuntza, eta horregatik dagokion garrantzia onartu behar zaio, bakoitzak ahal duen eran behintzat. Baina zergatik du berezko xarma hori gure hizkuntzak? Bitzia delako akaso? Philum indoeuroparraren barruan sailkatuta ez dagoelako eta Europako mendebaldean izan zen hizkuntza-familia baten azken arrastotzat hartzen delako? Baliteke, baina guretzat hori baino asko ere garrantzitsuagoa da, gure nortasunaren baitan baitago eta eguneroko tresna preziatu  ezinbestekotzat jotzen baitugu. 

Antzina, Errioxan, Kantabrian, Burgosen, Huescan eta Zaragozan ere hedatuta zegoen, eta Akitanian eta Erdialdeko Pirinioetan ere bai. Baina egun bizi duen egoera dela medio, guri dagokigu Euskara zaindu, bultzatu eta urteen poderioz indartzea. Beraz, ni nire blogetik hasiko naiz, eta nola ez, eguneroko bizitzan erabiliz. 

Kukutzako barazki jantoki herrikoia

Bilboko Errekalde auzoan kokatua dagoen Kukutzako gaztetxeak, hainbat ekintza interesgarri burutu ditu azken urteetan. Hauen artean dago jantoki barazkijale herrikoia sortzearen proiektua. Ireki bezain pronto, berehalako arrakasta izan zuen jantokiak, diru gutxiren truke, kalitate oneko jaki landuak dastatzeko aukera baitzegoen. Menuak 5 edota 3 eurokoak ziren eta honela, edonork zuen bertara gerturatu eta jantoki herrikoian bazkaltzeko aukera, dirua ez zelarik oztopo bilakatzen etxetik kanpo eta lagun artean bazkaltzerako orduan. 

Baina azkenik jantokia itxi behar izan zuten, besteak beste, jende faltagatik, ez baitzen egunero jantokian lanean egoteko txandarik lortzen. Hala ere, itxieraren aurrean, erabiltzaileek faltan bota zuten gaztetxeko sukaldea zein sukaldaritza, maiz hurbiltzen baitziren bertara barazki bazkari bat izateko desirarekin eta bueltan joan behar izaten zuten etxera. Beraz, kukutzan proiektuari aukera berri bat ematearen aldeko apustua egin dute. Gauzak honela, urtebetez jantokia itxita egon eta gero, oraingoan lan egiteko prest dagoen talde bat agertu da, behintzat ostiraletan bazkari eta afariak egon daitezen gaztetxean. Gauzak honela, azaroaren 21an, igandea, lan egun bat deitu zuten ,txukuntzen lagundu nahi zuenarentzat, eta azaroaren 26, ostiralean ireki ahal izan zuten jatetxea berriro ere, erabiltzaileen poserako. 

Azaroan hasitako ekintza berri honek abian darrai egun ere, soilik ostiraletan bazkari eta afariak ematen badira ere. Beraz, pasatu zaitezte Kukutzatik eta animatu barazki bazkari paregabeak probatzera, merkea izateaz gain osasuntsuak baitira. 

Era berean, blogean zehar osasunarekin lotutako beste hainbat gune gaude.

Santa Lutzi azoka arrakastatsua

Jende ugari gerturatu zen astelehenean, Abenduak 13an Urretxu eta Zumarragako Santa Lutzi feriara. Orokorrean azoka honetan, ganadu eta tresneria erakusketak,  nekazaritza tresnen feria, azoka bereziak eta sariketak, herri-kirolak,…aurkitzen ditugu eta aurten ere, hotsak ez dio inolako konpetentziarik egin azoka preziatu honi. Urtero bezala, egungoan ere zaldiak izan dira azokako gonbidatu garrantzitsuenak, nahita sariek jende askoren arreta bereganatu duten eta postuek ere. 500 postu inguru egon dira eta hauetan, azoketan ohikoak izaten diren jaki eta produktuak erosteko aukera egongo da, besteak beste, ardoa, barazkiak, frutak, eztia,… 

Goizeko 8:00etan eman diote hasiera Santa Lutzi feriari txistulari eta trikitilarien konpainiaz. Ondoren, 12:30etan herri kirolak egon dira Ederrena frontoian, eta 13:30etan sari banaketara jo dute. Guzti hau jendetza mordoaren konpainiaz lotua egon da eta gerturatu direnen, zein Eusko Jaurlaritzaren esanetan, auto ilara handiak egin dira herriko sarrera eta inguruetan.

Giro ezin hobeaz eman diote amaiera egunari, Bizkaian hain ezaguna ez den azokan. Beraz, hurrengo urteari begira, bertara gerturatzeko deia zabaltzen dut, irudiak ikusita, pena merezi duen eguna baita.

Robin Fodeen sukalde txikia

Polemikoa izan da azken aldian ETB 2an eguerditan ikus dezakegun Robin  fooden saioa. Honetan, David De Jorge sukaldariak hainbat erezeta gure esku uzten ditu. Jende askoren esanetan, David De Jorgek, bere jakiak jendearen aurrean eta hauek prestatzen dituen bitartean ez lituzke frogatu behar, beste gauza askoren artean. Hala ere, badago programa oso gustukoa duen jendea ere, izan ere, oso errazak diren platerak prestatzen baititu eta edonoren esku dauden produktuak erabiliz. Bere programa gainera oso gertukoa da eta maiz gonbidatuak izaten ditu bere sukalde txikian, Martin Berazategi esaterako. 

Baina guzti honen adibide argia da jarraian plazaratuko dudan errezeta, hain zuzen ere bere programatik atera dudana.Errezeta honetan Robin Food-ek Iban Yarzarekin batera ogia egiteko era bat aurkezten digu, beraz, errezeta onak izateaz gain, oso erabilgarriak dira gure eguneroko bizitzan.

Errezetaren bideoa hipertestu bezala jarri dut baina jendeari bizita egitea gomendatzen diot: Errezeta. 

Txokolatea, bizi pizgarri preziatua

Dentista, nutrizionista zein kardiologoek maiz kritikatu duten produktua da txokolatea, eta honengatik, debekatutako fruitu gisa ezagutu dugu urtetan zehar. Hala ere, gaur egun, jakina da, txokolatearen osagarri asko mesedegarriak direla gure osasunerako.

Antidepresioa zein lasaigarria da, txokolateak burmuineko kimikan eragin dezakeelako beherakadei aurre eginez. Hau kontsumitzean insulinak gora egiten du. Honek odoleko aminoazidoak muskuluetara bidaltzen ditu, triptofanoa izan ezik, hau garunera baitoa. Honela, txokolatea kontsumitu duen pertsonak lasaitasun zentzazio bat sumatuko du bere barnean.

Pizgarria ere bada txokolatea. Bai, kafeina eta metilxantinak dituelako. Metilxantina da, azido urikoaren oxidazioa ekiditen duen sustantzia eta ezaugarri pizgarriak ditu. Azkenik esango dut, txokolatea bihotzerako ere ona dela. Estatu Batuetako Harvard unibertsitatean egindako ikerketetan ikusi da, ardoak bezala, txokolateak ere fenol oxidaezinak dituela organismoa, bihotz gaitzetatik babesteko. 

Beraz, txokolateak 600 sustantzia kimiko inguru ditu, batzuk sendagarriak dira, kantzerra zein bihotzeko gaitzak ekidin ditzakete. Hala ere, jende askok, produktu bikain hau kontsumitzean ez du kontzientzia lasai izaten, 20gramok 106kaloria baititu. Honen aurrean, gizartea txokolatea kontsumitzera bultzatzen dut, osasuna, estetikaren aurretik baitago.

Sukaldaritza ere begien zaindari

Begiak, organu oso garrantzitsuak dira. Adituen esanetan, begiko muskulo guztiak etengabeko mugimenduan daude hiru funtzio betez, guk ikusi ahal izateko: Eremu bizialaren azterketa, begiko ninia ireki eta ixtea eta argi ikustea ahabidetzea. Begietako gaitzen artean ditugu, konjuntibitisa, kataratak, glaukoma, bizitasun bisualaren galera, betsarearen degenerazioa eta gaueko itsumena.

Guzti hauei aurre egiteko, sukaldaritza lagungarria zaigu, izan ere, begietako gaitzak eta sukaldaritza oso lotuak baitaude. Betidanik jakin dugu azenaorioa oso osasuntsua dela begietarako, baina badaude beste hainbat produktuere. Besteak beste, “Duraznoa” eta espinaka. 

“Duraznoaren” kontsumoak ikusmena hein onean mantentzen du eta begiradari disdira eta gardentasuna gehitzen die. Hau gertatzen da, fruta honek duen bitamina A kantitate handiagatik eta dituen gainontzeko bitamina eta mineralen laguntzagatik.Azenaorioa oso erabilgarria da begi niniaren eta begiaren eraitasunetan, baita azalerako, kantzerra aurrezaintzeko, gastritiserako,… Egokiena gordinik jatea da, esaterako entsaladan eta limoiarekin prestatua. Egozterakoan, sapore gozoagoa izaten du eta modu honetan ere, betakarotenoak mantentzen ditu.Espinakek muskuluak indartzeaz gain, betsarea zaintzen dute. Hala ere, jaki gehiagok ere, laguntzen dute begiaren funtzioak indartzerakoan. 

Guzti hau ikusita, gomendagarria da, produktu hauek kontsumitzea. Gainera, ez ditugu bakarrik jan behar, hainbat errezetetan lagungarri bezala gehitzea besterik ez dugu.

Michelin izarrak 2011

Michelin izar ugari banatu dira Euskal sukaldaritzaren munduan gaur. Enero Atxa izan da sarituetako bat, Larrabetzuko bere Azurmendi jatetxearekin. Honi, bi izar eman dizkiote eta Donostiako Mirador de Ulia jatetxeak izar bat jaso du ere. 

Martin Berasategik protagonismo handia izan du gaurkoan, bere zazpigarren Michelin izarra lortu baitu, bere Sevillako Santo Hotel Catedral jatetxeari eman zaiona. Aurretik, hiru eskuratu zituen Lasarten duen jatetxeak, bi Bartzelonakoak eta bat Tenerifekoak.

Espainia eta Portugaleko Michelin gida aurkeztu da beraz gaur, Donostiako Maria Cristina Hotelean. Nobedadea izan da Donostian aurkezpena egitea, aurreneko aldiz izan baita Madriletik kanpo. Bertara gerturatu dira Patxi Lopez lehendakaria, Bernabe Unda Industria sailburua, Markel Olano Gipuzkoako diputatu nagusia eta Odon Elorza Donostiako alkatea.

Euskal Sukaldaritzak beraz, berriro ere, agerian utzi du bere kalitatea eta gustu ona. Honek duen garrantziarekin, izan ere, Michelin izarrek erakargarritasuna gehitzen baitiote jatetxeei eta horrela Euskal sukaldaritza sustatzea lortzen da besteak beste. Baina berrikuntza guzti hauen berri izango dugu Michelin gida berria eskuetan izatean.

Aste gastronomikoa Donostian

 Bart, Donostiako aste gastronomikoenari hasiera eman zitzaion. Aste honek azaroaren 24an amaituko da, nazioarteko kongresuaren ospakizuna bukatzearekin batera. Hau baita, aste gastronomito honen zergati nagusia. Kongresuan, Espainia eta Portugaleko “Michelin” gida berria aurkeztuko dute, eta bertara New Yorkeko sukaldari honerenetarikoak gerturatuko dira. Kongresu hau, normalean Madrilen egiten bada ere, gaurkoan Donostian egingo da, Hau baita Michelin izar gehien dituen hiria. Kongresuaren ekitaldiak, beraz, azaroaren 21etik 24ra Kursaalen egingo dira. Bertara hainbat euskal sukaldari hurbilduko dira, kongresuaren aurkezpenera bezala, bertan egon baitziren, Martin Berasategui, Pedro Subijana, Hilario Arbelaitz eta Elena Arzak, aurreko ostiralean. 

Atzoko sainan, sei sukaldari gaztek, haien errezetak erakutsi nahi izan zizkieten kaleko jendeari eta beraz, 10 minututan prestatu daitezkeen errezetak, zein hozkailuko ohiko produktuekin egin daitezkeenak azaldu dituzte. Beraz, kaleko jendeari zuzendutako zaioa izan zen atzokoa, ez sukaldari finei begirakoa.

Euskadi Dastazazu lelopean arituko dira hurrengo egunetan Kursaalen Ferrán Adriá buru izango delarik. Berezitasunen artean, Gaur Karlos Argiñanori egingo zaion omenaldia dago. Baina oroorrean hitzaldiak eta errezetak izango dira nagusi lau egun hauetan, “Gin Tonic” zein parrila lehiaketekin batera besteak beste.

Jaki ekologikoak gugandik hurbil

Gero eta jende gehiagok du jaki ekologikoak kontsumitzeko nahia. Gauzak horrela, hainbat baserritan martxan jarri dira, eta produktu ekologiko ezberdinak etxez etxeko banaketaren bidez, kontsumitzaileengandik hurbil usten dituzte. Kontsumo taldeak sortzen dira, eta hauei produktuen banaketa egiten zaie, etxera, gaztetxeetara, edota edonora. EHNE sindikatua da proiektu honen  atzean dagoen erantzulea.

 

Eskeinitako jakien artean, barazkiak, okela, esnekiak, lekadunak eta fruta egoten dira. Guztiz ekologikoak dira eta kontsumitzerakoan, faktore hau oso nabaria da. Esaterako, barrazkilo, zizare eta bestelako animalitxoak topa ditzakegu garbitzerakoan eta egozterakoan, denbora gehiagoren beharra dute.Gainera, saporean diferentzia nabaria da, kalitatea asko igotzen da.

Kontsumo talde hauen bidez EHNEk bilatzen duena da, jendeak ikustea, ia salneurri beragatik hobe jan dezakegula. Gainera, baserritarren artean ohitura hau zabaltzea bilatzen du. Hau da, talde txiki batzuentzat ekologikoki produzitzea, transgenikoak erabiliz, supermerkatu handi bat hornitzea baino.

Osasunari begira

Gaur egungo gizartean arazo nabariak ikusgai geratzen dira elikaduraren esparruan. Janari arina “Comida Basura” bezala ezagutzen dugun hori, gero eta hedatuagoa dago egunerokotasunean eta jende asko ez da ohartu ere egiten elikadura honek eragin ditzakeen kalteetaz. 

Janari arinak, orokorrean, koipe, gatz, azukre... kantitate handiegia du eta elikagai gehigarriak ere, (aditiboak), esaterako, “glutamato monosodikoa” (saporea eransteko) eta “tartrazina” (kolorantea).

Gainera produktu hauek, tabako edo drogek besteko menpekotasuna eragin dezakete, Nature aldizkariak arratoiekin egindako ikerketa baten esanetan. Jakina da, menpekotasuna duten pertsonetan, garunak esperientzia positiboak gogoratzeko gaitasuna galtzen duela; eta berdina gertatu zen esperimentuko arratoiekin.

Gauzak honela, jendeak gehiago pentsatu beharko luke zer daraman ahora, eta kasu honetan, denbora aurrezteak osasun arazoak ekar ditzazkeela. Honen inguruko informazio gehiago eta argiagoa eskuratzeko , nire proposamena Super size me dokumentala ikustea da. Bertan, argi ikusten da janari arinak eragin ditzazkeen gaitzak. 

Frijitu gabeko patata frijituak

Gaurkoan errezeta berezi baten berri emango dizuet, erregosi gabeko patata erregosiak. Nori ez zaizkio patata frijituak gustatzen? Baina maiz hauek jatea debekatua egoten da, bai kaloriengatik, gaixotasunengatik, jaten duguna zaintzen ari garelako edota dieta bat burutzen dugulako.

 

Jaki hau prestatzeko era berri honek baieztatzen digu kaloria gutxiago izango dituztela patatek eta osasuntsuagoak izango direla guretzat. Ohikoak bezain kirriskatsu eta zaporetsuak dira, honela eguneroko plateretan erabili dezakegun lagungarria bilakatu daitekeelarik.

Osagaiak:

-       Kilo bat patata

-       Baso ½ ur

-       Baso baten 1/4 a oliba olio

-       2 koilarakada oregano

-       koilarakada ½ gatz

  

Prestaketa: 

Ondo garbitu patatak eta azalarekin sukaldatu sardexka batez sastatu daitezkenerarte. Hozten utzi eta ondoren azala kendu. Xaflatan, makiltxitan edo lauki txikitan moztu (norberak bere gustura).

Ondore, irabiatu likuadoran olioa, gatza eta oreganoa, ondo nahastuak egon arte. Busti patata zatiak likido honetan. Gurinarekin igurtzitako molde batean jarri patatak, eta euren artean espazio apur bat utzi. Labean sartu urreztu harte eta azkenik,  mahaian gozatu.

 

New Yorkeko Basque tabernak bere ateak ireki ditu

Urriaren 9an ireki zituen ateak New Yorkeko Seigarren etorbideko Basque tabernak. Hemen, New Yorktarrek Bizkaiko sukaldaritzaz gozatzeko aukera izango dute saltokia eta Foru Aldundiaren arteko hitzarmenari esker.

Daniel Garcia sukaldariak izan zuen irekiera gaueko afaria prestatzeko pribilegio edo lehentasuna, eta hiritaren aldetik, 150 pertsona aukeratu ziren lehen agerraldi honetan parte hartzeko. Lehen afari honetan, Daniel Garciak menu oso landua prestatu zuen: berrugeta solomoak plantxan, usakumea bost egosketara, ostra kirriskatsuak mami karraskatsuen gainean, txakolin kroketak, ahate-gibel kopa tenpranilloarekin, zigala errea mitxoleta haziarekin, gazpatxoa abakandoarekin eta sagar erre izozkia gazta saltsarekin.

Bi hilabetero Bizkaiko 13 sukaldari arduratuko dira Basque tabernan eskeiniko diren jardunaldietaz. Gainera, New Yorkeko jatetxeko sukaldariak Euskal Herrian egon dira, eta bertako jatetxeak bisitatu dituzte, nondik norakoak ezagutzeko. Hala ere, bi hilabeteroko jardunaldie esker haien formakuntza lantzen jarraitu ahalko dute.

 Proiektuan parte hartu duten sukaldari askok diote, aduana murrizketa arazoa izango dela euskal produktuak New Yorkera eramateko orduan, eta horregatk, jakiak Estatu Batuarren gustuetara egokituak egongo direla.  Baina Daniel Garciak azpimarratu du, oso garrantzitsua dela Biskaiko sukaldaritza ezagutzera ematea.